در این مقاله مراحل مختلف از تهیه بستر (کمپوست) تا شرایط پرورش قارچ صدفی توضیح داده شده است.
مرحله ا) تهیه بستر قارچ صدفی:
برای تهیه بستر فرمول های مختلفی بر اساس مواد اولیه موجود در محل تولید وجود دارد. در اینجا یک فرمول برای 100 کیلوگرم ماده خشک برای تهیه بستر پیشنهاد می شود.
- 30 کیلوگرم کلش گندم
- 20 کیلوگرم کلش جو
- 30 کیلوگرم کلش برنج
- 5 کیلوگرم سبوس برنج
- 5 کیلوگرم سبوس گندم
- 5 کیلوگرم خاک اره
- 5 کیلوگرم تراشه چوب
اگر هر کدام از کلش ها بویژه جو و برنج, موجود نبود, به وزن کلش گندم اضافه کنید.
مرحله 2) خیساندن بستر:
- همه کلش های گندم و جو و برنج را به اندازه 2 تا 10 سانتیمتر خرد کنید و جداگانه در گونی های پلاستیکی بزرگ بریزید و در گونی را ببندید و چند سوراخ در گونی ایجاد کنید.
- همینطور خاک اره تراشه چوب و سبوس گندم و جو را نیز در گونی جداگانه ای بریزید.
- گونی ها را یک روز درون آب شناور کنید. با کمک وزنه طوری مهار کنید که همه گونی در زیر آب بماند.
- پس از یک روز که در آب بود, آنها را درآورده و آب کشی کرده و با آب تمیز شستشو دهید.
مرحله 3) پخت بستر:
- گونی های خیس خورده باید به مدت یک ساعت جوشانده شوند. زمان یک ساعت از زمان شروع به جوشیدن بستر درون آب محاسبه می گردد.
مرحله 4) ترکیب بستر:
- پس از جوشاندن, آنها را آب کشی کرده و همگی را روی یک میز مخلوط شوند. هم کلش های گندم, جو و برنج خیس خورده و پخته شده و هم سبوس گندم, برنج و خاک اره ها.
مرحله 5) کیسه کردن:
- پس از خیساندن بستر آماده بذر زنی حدود 300 کیلو می شود.
- باید بستر را درون کیسه ریخته شود. معمولا کیسه های در اندازه های حدود 105 در 45 سانتی متر توصیه می شود که حدود 10 کیلو بستر ظرفیت دارد.
- میزان فشردگی به نحوی باشد که ریسه های قارچ به یکدیگر اتصال پیدا کنند. بزرگ بودن کلش مانع این امر می شود.
- برای 10 کیلو بستر بین 300 تا 500 گرم بذر میتوان مصرف کرد.
- دمای بستر باید زیر 30 درجه باشد که بتوان به آنها بذر زد.
- بذر ها را به صورت لایه به لایه در زمان پر کردن کیسه ها, به آن ها اضافه کنید.
- سر کیسه ها را با نخ پلاستیکی ببندید.
- در پایان در کف کیسه دو سوراخ کوچک جهت تخلیه آب های اضافی ایجاد کنید.
- در بدنه نیز حدود 10 سوراخ ریز با قطر حدود یک سانتیمتر جهت تهویه ایجاد کنید.
مرحله 6) پرورش:
- محیط سالن پرورش باید بهداشتی باشد.
- رطوبت سالن بهتر است بیان 80 تا 90 درصد باشد.
- دمای سالن حدود 20 تا 25 درجه سانتیگراد مناسب است.
- فاصله کیسه ها 30 سانتیمتر باشد که در زمان قارچ دهی, با یکدیگر برخورد نکنند.
- کیسه ها را هم میتوان روی قفسه چید و یا از سقف آویزان کرد.
- حدود 3 هفته طول میکشد که ریسه ها از کناره بذر ها به کل بستر گسترش یابند.
- در این زمان بر روی دیواره کیسه ها حدود 10 سوراخ با قطر حدود 2 سانتیمتر ایجاد نمایید.
- پس از حدود یک هفته از سوراخ ها پین های قارچ شروع به رشد و بزرگ شدن خواهند کرد.
- در مرحله قارچ دهی اگر دما کمتر باشد, بهتر است.
- هوای سالن نیز بهتر است روزی چند مرتبه تعویض شود.
- اگر محل برداشت قارچ, خشک شده بود, میتوانید سوراخ جدید ایجاد کنید.
- تا زمانی که وزن کیسه بیش از 5 کیلوست, میتوان انتظار برداشت داشت.
- در حالت استاندارد میزان برداشت از هر کیسه 10 کیلویی بین 2 تا 4 کیلو قارچ خواهد بود.
برگرفته از کتاب مهندس محسن یوسفی
برگرفته از کتاب مهندس محسن یوسفی